Besbaye (kaya Eğreltisi)
Polypodium vulgare
Besbaye, sürünücü ve pullu bir köksapa sahip, kışın yapraklarını dökmeyen çok yıllık bir eğrelti türüdür. Yaprakları derin parçalı, şerit şeklinde ve derimsi bir dokuya sahiptir. Yaprakçıkların alt yüzeyinde simetrik olarak dizilmiş, belirgin turuncu-kahverengi spor keseleri bulunur. Gövde yapısı genellikle 10-30 cm boyuna ulaşır.
- Familya
- Polypodiaceae
- Kullanılan kısımlar
- Köksaplar (rizom) ve toprak üstü sap kısımları.
Bu kayıt ansiklopedi içeriğidir; bitki şu anda katalogda satışta değildir.
Nasıl demlenir?
Çay hazırlamak için 1 bardak suya 4-10 gram ince kıyılmış kurutulmuş kök veya dal eklenerek 10 dakika boyunca kaynatılır ve süzülür. Balla tatlandırılarak içilebilir. Mide desteği ve genel kuvvet için Besbaye kökü; karanfil ve akgünlük ile karıştırılarak macun haline getirilir. Hazırlanan çaydan günde 1 bardak tüketilir. Macun formunda ise günde 10 gram tüketilmesi önerilir. Kullanım süresi şikayetler devam ettiği sürece ancak 10 günü aşmayacak şekilde olmalıdır.
Ne işe yarar? — Geleneksel bilgi
Geleneksel Anadolu tıbbında göğüs hastalıkları ve sindirim sistemi düzensizliklerinde kullanılmıştır. Antik çağlardan beri bilinen bu bitki, Dioskorides ve İbn-i Sina kayıtlarında safra söktürücü ve balgam giderici olarak geçmektedir. Köksaplarının tatlımsı aroması nedeniyle halk arasında 'tatlı kök' olarak anılmıştır. Bağırsak parazitlerine karşı geleneksel olarak tercih edilmiş, genel halsizlik durumlarında destekleyici olarak kullanılmıştır.
Kaynaklar
- Dedenin Defteri — Geleneksel Halk Hekimliği Arşivi, Aile arşivi (el yazması defter)
Sık sorulanlar
Besbaye çayı nasıl hazırlanır?
1 bardak suya 4-10 gram ince kıyılmış kurutulmuş kök veya dal eklenerek 10 dakika boyunca kaynatılır, süzülür ve balla tatlandırılarak içilebilir.
Besbaye ne kadar süre kullanılabilir?
Şikayetler devam ettiği sürece ancak 10 günü aşmayacak şekilde kullanılmalıdır.
Besbaye'nin en ayırt edici özelliği nedir?
Yaprakçıkların alt yüzeyinde simetrik olarak dizilmiş, belirgin turuncu-kahverengi renkteki spor keseleridir ve köksaplarının tatlımsı aroması nedeniyle 'tatlı kök' olarak anılır.
Bu sitedeki içerikler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; teşhis, tedavi veya reçete yerine geçmez. Bitkisel ürünler ilaçlarla etkileşime girebilir. Gebelik, emzirme, kronik hastalık veya düzenli ilaç kullanımı durumunda hekiminize danışın.