Yumrulu Bezelye
Lathyrus tuberosus
Yumrulu bezelye, pembe-kırmızı tonlarında gösterişli çiçeklere sahip, tırmanıcı ve çok yıllık otsu bir bitkidir. Toprak altında fındık büyüklüğünde, kahverengi kabuklu, içi beyaz ve nişastalı yumrular üretir. Gövdesi zayıf olup, yaprak uçlarındaki sülükler yardımıyla çevresindeki bitkilere tutunarak yükselir.
- Familya
- Fabaceae
- Kullanılan kısımlar
- Bitkinin toprak altında gelişen yumru kökleri.
Bu kayıt ansiklopedi içeriğidir; bitki şu anda katalogda satışta değildir.
Nasıl demlenir?
Yumru kökler topraktan çıkarıldıktan sonra iyice yıkanır. Kabukları soyularak çiğ olarak tüketilebilir. Tadı kestane veya fındığı andırır. Suda haşlanarak veya fırınlanarak pişirilebilir; pişirilerek tüketilmesi sindirimi kolaylaştırır. Yetişkin dozu olarak günlük bir avuç (yaklaşık 50-100 gram) taze veya pişmiş yumru tüketimi geleneksel olarak uygulanmıştır. İshal durumunda belirtiler geçene kadar; gıda olarak ise mevsiminde düzenli tüketilebilir.
Ne işe yarar? — Geleneksel bilgi
Geleneksel olarak sindirim sistemini düzenleyici ve vücuda kuvvet verici olarak kullanılmıştır. İshal durumlarında bağırsak mukozasını koruyucu etkisi nedeniyle tercih edilmiştir. Kıtlık zamanlarında besleyici değeri nedeniyle gıda olarak yaygın şekilde tüketilmiştir. Anadolu'nun pek çok bölgesinde çocukların severek yediği doğal bir atıştırmalık olarak bilinmiştir.
Kaynaklar
- Dedenin Defteri — Geleneksel Halk Hekimliği Arşivi, Aile arşivi (el yazması defter)
Sık sorulanlar
Yumrulu bezelye çiğ olarak yenilebilir mi?
Evet, kabukları soyularak çiğ olarak tüketilebilir; tadı kestane veya fındığı andırır. Ancak pişirilerek tüketilmesi sindirimi kolaylaştırır.
Günlük ne kadar tüketilmelidir?
Geleneksel kayıtlarda yetişkinler için günlük bir avuç (yaklaşık 50-100 gram) taze veya pişmiş yumru tüketimi belirtilmiştir.
Latirizm riski nedir ve bu bitki için geçerli midir?
Latirizm, bazı Lathyrus türlerinin aşırı tüketiminde görülen nörolojik bir durumdur. L. tuberosus türünde bu risk diğer türlere göre çok düşüktür, ancak yine de aşırı ve tek yönlü tüketimden kaçınılmalıdır.
Bu sitedeki içerikler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; teşhis, tedavi veya reçete yerine geçmez. Bitkisel ürünler ilaçlarla etkileşime girebilir. Gebelik, emzirme, kronik hastalık veya düzenli ilaç kullanımı durumunda hekiminize danışın.